Logo Fama

Miasto 15-minutowe – na czym polega jego koncepcja?

Jeszcze do ubiegłego stulecia najpopularniejszym rozwiązaniem przy projektowaniu miast było dzielenie ich na strefy. Strefa pracy, handlu czy rozrywki znajdowały się daleko od siebie. Obecnie globalnym ideałem jest miasto 15-minutowe, w którym wielofunkcyjna dzielnica zaspokaja najważniejsze potrzeby mieszkańców. Załatwienie codziennych spraw (np. zakupy spożywcze, nadanie paczki na poczcie, skorzystanie z komunikacji miejskiej czy pójście do szkoły lub lekarza) można zrealizować w czasie 15-minutowego spaceru.

Piętnastominutowe miasto na świecie i w Polsce

15-minutowe miasto to koncepcja francuskiego profesora Moreno, która zdobywa ogromną popularność na całym świecie. Do jej popularyzacji przyczyniła się pandemia koronawirusa COVID-19. W czasie pandemii wiele osób pracowało zdalnie i korzystało tylko z punktów handlowo-usługowych zlokalizowanych najbliżej miejsca zamieszkania. Wartość zagospodarowania przestrzeni miasta została wtedy bardziej zauważona i doceniona.

Koncepcja 15-minutowego miasta funkcjonuje na świecie pod różnymi nazwami, np.:

  • Dzielnice kompletne w USA,
  • Miasto ludzkiej skali w Argentynie,
  • Witalne okolice w Ameryce Południowej.

Projekt 15-minutowego miasta zastosowano m.in. w Kanadzie, Paryżu, Wiedniu, Szanghaju i Barcelonie. W Polsce również powstają projekty zgodne z tą ideą. Wykorzystują ją m.in. nowe inwestycje w Wielkopolsce. Przykładem jest Fama Jeżyce - nowoczesne osiedle w Poznaniu. To nowe mieszkania w centrum Poznania, w dzielnicy z bogatą, zróżnicowaną infrastrukturą. Fama jest osiedlem dla osób, które cenią bliskość punktów usługowych, komunikacji miejskiej, kawiarni i restauracji, kina bądź. teatru. Miłośnicy siłowni, ośrodków sportowych, placów zabaw dla dzieci, terenów zielonych czy innych miejsc do rekreacji i wypoczynku również znajdą tu mnóstwo zachęt do spędzania czasu w ulubiony sposób. Sam kompleks mieszkaniowy, tak jak i cała dzielnica, oferować będzie wszystko to, czego na co dzień poszukują osoby żyjące aktywnie. Rano będziesz mógł kupić gazetę w pawilonie prasowym, wypić kawę w ulubionej kawiarni, a wieczorem spotkać się z przyjaciółmi w knajpie tuż za rogiem, Inni będą tu bywać, Ty będziesz u siebie.

15 miasto 2

Zalety 15-minutowych miast

Planowanie przestrzeni miejskiej według koncepcji 15-minutowego miasta przekłada się na lepsze samopoczucie mieszkańców i poprawę zdrowia. Jak to możliwe?

Korzyści zdrowotne

15-minutowe miasto sprawia, że mieszkańcy korzystają z aktywności pieszej i rowerowej. Chętniej też wybierają komunikację miejską zamiast samochodu. Wielofunkcyjna dzielnica umożliwia też wypoczynek w plenerze. Parki i miejsca z dużą ilością drzew, krzewów czy kwiatów, sprzyjają spacerom i dobremu samopoczuciu.

Korzyści społeczne

Piętnastominutowe miasto ułatwia nawiązywanie więzi społecznych. Dzielnica, w której znajduje się dużo punktów usługowych, sprawia, że mieszkańcy są na jej terenie bardziej widoczni i aktywni. To znacznie zmniejsza poczucie samotności. Chociaż mieszkańcy żyją w dużym mieście, nie muszą czuć się anonimowo. Lokale użytkowe w Poznaniu wynajmowane są np. po to, aby stworzyć przytulną kawiarnię. Taka kawiarnia może szybko zyskać popularność wśród mieszkańców innych rejonów miasta.

Korzyści organizacyjne

Miasto 15-minutowe pozwala zaoszczędzić czas i lepiej zorganizować swój dzień. Nie trzeba już dojeżdżać na drugi koniec miasta, aby wziąć udział w evencie artystycznym albo umówić się na obiad w dobrej restauracji. Czasami odległość od danego miejsca jest przyczyną rezygnacji z rozrywki, wypoczynku i spotkań, co może doprowadzić do pogorszenia jakości życia.

Wielofunkcyjna dzielnica wpływa na szczęście mieszkańców

Czy 15-minutowe miasto może uszczęśliwiać? Zdecydowanie tak, ponieważ wiele osób oceniając swoje zadowolenie z miejsca zamieszkania, wskazuje przede wszystkim na szybki dostęp do:

  • sklepów,
  • natury,
  • przystanków komunikacji miejskiej,
  • miejsc rozrywek i relaksu.

To, co oddala od zadowolenia, to natomiast ograniczony dostęp do terenów zielonych i opieki zdrowotnej, a także problemy z dojazdami. W dzielnicy wielofunkcyjnej wszystkie wymienione punkty znajdują się blisko mieszkania.

Wątpliwości związane z 15-minutowym miastem

Miasto 15-minutowe może wywoływać wątpliwości związane z izolacją mieszkańców i budowaniem dzielnic, które dzielą społeczeństwo. Warto jednak pamiętać, że celem takiego projektowania nie są podziały, ale właśnie łączenie – i to pod każdym względem (w tym np. społecznym czy finansowym). Poza tym wielofunkcyjne osiedle ma umożliwić szybkie zaspokojenie najważniejszych potrzeb, ale nie wyklucza dalszego podróżowania do innej części miasta. Wręcz przeciwnie – właśnie dzięki temu, że np. przystanek tramwajowy położony jest blisko domu czy mieszkania, można sprawniej dotrzeć do pozostałych części miasta.

15-minutowe miasto w Poznaniu – podsumowanie

Nowe mieszkania w Poznaniu na Jeżycach są przykładem wdrożenia koncepcji 15-minutowego miasta. Projekt obejmuje również rewitalizację zabytkowych budynków, których przeznaczeniem jest budowanie przestrzeni dla wspólnych spotkań. Mogą tam powstać np. kawiarnie i restauracje, które sprzyjają budowaniu lokalnych więzi.

Jeśli ważne instytucje, punkty usługowe, ośrodki sportu i rozrywki, są w zasięgu kilkunastominutowego spaceru, to wzrasta jakość życia mieszkańców i ich zadowolenie.